روانشناسیمحتوای سلامتی

فوبیا | دلایل، انواع و راه درمان

از فوبیا یا ترس غیر عادی چقدر اطلاعات دارید؟

معنی فوبیا

فوبیا در لغت به معنای ترس شدید یا نامعقول یا نفرت شدید از چیزی است. یک نوع اختلال اضطرابی که با ترس مقاوم و بیش از حد از چیزی یا موقعیتی مشخص می شود .

فوبیاهای رایج شامل:

  • آکروفوبیا: ترس از ارتفاع
  • ایروفوبیا: ترس از پرواز
  • آراکنوفوبیا: ترس از عنکبوت
  • آسترافوبیا: ترس از رعد و برق
  • آتوفوبیا: ترس از تنهایی
  • کلاستروفوبیا: ترس از فضاهای بسته و شلوغ
  • هموفوبیا: ترس از خون
  • هیدروفوبیا: ترس از آب و… می باشد.

فوبیا بیماری

نوسوفوبیا نوعی از فوبیا می باشد که در آن فرد هراس شدیدی از بیمار شدن دارد، این اختلال معمولا در شرایطی که بیماری خاصی شایع می شود، مانند شرایط امروز ما که کرونا شایع می باشد و یا در افرادی که از بستگانشان دچار بیماری خاصی می باشند بیش تر شایع می باشد.

این افراد حتی گاهی با وجود جواب منفی در تست های تشخیصی مربوط به بیماری، باز هم باور نمی کنند که بیمار نیستند. در بین این افراد، افرادی هستند که کلا از گرفتن اطلاعات راجع به بیماری و حتی آوردن اسم بیماری فراری هستند. عده ای دیگر هم هستند که خود را در گرفتن اطلاعات راجع به بیماری غرق می کنند.

توجه داشته باشید که ترس از بیمار شدن و مراقبت از سلامتی نه تنها بد نیست، بلکه خیلی هم خوب و طبیعی می باشد. اما اگر از بیماری خاصی به شدت هراس دارید و زندگی شما را این حس مختل کرده است و شدیدا از آن هراس دارید، دیگر عادی نیست و شما نیاز به مشورت با روان شناس دارید.

Advertisement

فوبیا ارتفاع

آکروفوبیا یکی دیگر از انواع فوبیا می باشد، که در این اختلال، فرد از ارتفاع به شدت می هراسد. همه ما کم و بیش از ارتفاع ترس داریم، اما افراد دارای این اختلال، زمان مواجهه با ارتفاع دچار عوارضی نظیر تعریق شدید، تپش قلب، خشک شدن دهان، سرگیجه،عدم تعادل و… می شوند.

مطلب مرتبط
افسردگی، با علائم و درمان آن آشنا شویم؟

گاهی اوقات حملات اضطرابی برای فرد مبتلا به این اختلال،می تواند بسیار خطرناک باشد و حتی در شرایطی نظیر از دست دادن تعادل در ارتفاعاتی که محافظ وجود ندارد و یا حمله قلبی بر اثر حمله اضطرابی و سکته، منجر به مرگ فرد شود.

علل فوبیا

از فاکتورهای ایجاد کننده فوبیا می توان به ژنتیک و فاکتورهای محیطی اشاره کرد. بچه هایی که در اقوام نزدیک خود فردی مبتلا به یکی از اختلالات اضطرابی وجود دارد، ریسک ابتلا به فوبیا در آن ها بیش تر می باشد.

وقایع استرس زا، مانند خاطره ای که نزدیک بوده غرق شود، می تواند مسبب فوبیا شود. مواجهه با مکان های بسته و محدود، ارتفاع زیاد و نیش حشرات، همه می توانند از منابع ایجاد کننده فوبیا باشند. برای تشخیص و درمان این اختلال اضطرابی، نیاز به مشورت با یک روان درمان گر آگاه و ماهر می باشد.

علائم فوبیا

صرف نظر از چیز یا وضعیتی که فرد نسبت به آن فوبیا دارد، زمان بروز، فرد دچار علائمی می شود که این علائم عبارتند از:

  1. اضطراب بیش از اندازه
  2. سرگیجه
  3. تعریق بیش از حد و لرزش دست
  4. تپش قلب
  5. تهوع و استفراغ
  6. احساس درد در ناحیه پشت و شانه
  7. ناراحتی های دستگاه گوارش مانند معده درد و… .

توجه کنید که ممکن است فقط برخی از علائم در افراد بروز کند.

درمان فوبیا

درمان شناختی- رفتاری

رایج ترین روش درمانی برای مبتلایان این اختلال، درمان شناختی رفتاری (CBT) می باشد. در این روش، فرد با منبع ترس در شرایط کنترل شده ای مواجه می شود. این روش درمانی فرد را آرام کرده و اضطرابش را کم می کند.

در این درمان، تمرکز روی شناسایی و تغییر باورهای نادرست، افکار و واکنش های منفی زمان مواجهه با شرایط هراس می باشد. در روش های جدید درمان شناختی رفتاری، از تکنولوژی واقعیت مجازی برای رو در رو شدن با منبع هراسشان در محیط و شرایطی امن و خاطری آسوده، بهره می برند.

نوروفیدبک، هیپنوتیزم، روان تحلیلی، یادگیری مشاهده ای، واقعیت مجازی، حساسیت زدایی منظم و مواجهه درمانی، روش های درمانی هستند که ممکن است شما نامشان را میان روش های درمانی این اختلال بشنوید که تعدادی از آن ها زیرمجموعه روش های ذکر شده می باشند.

مطلب مرتبط
طلاق و تاثیرات آن در زندگی شخصی و اطرافیانش

درمان دارویی

اگر شدت هراس و به دنبال آن شدت علائم زیاد باشد، فرد مبتلا نیاز دارد که دارو استفاده کند، در این شرایط فرد، علاوه بر مشورت با روانشناس نیاز به مراجعه به روان پزشک دارد. داروهایی که برای این اختلال تجویز می شود، معمولا داروهای ضد اضطراب و داروهای ضد افسردگی می باشد.

بیماران مبتلا به فوبیا به خاطر علائم این اختلال و فرار از شرایط مواجهه با عامل هراس آور، کم کم از جامعه و بیرون دوری می کنند و در صورت درمان نشدن به افسردگی مبتلا می شوند.

فوبیاهای عجیب

علاوه بر فوبیاهای رایجی که گفته شد و شما تاکنون شنیده و گاهی با برخی از آن ها مواجه شده اید، برخی از فوبیاها وجود دارند که از نظر ما عجیب و دور از ذهن می باشد.

  • آبلوتوفوبیا یا ترس از حمام کردن، شستن و تمیز کردن: افراد مبتلا به این اختلال از حمام کردن و شست وشو فراری هستند.
  • ارگوفوبیا یا ترس از کار یا محل کار: افراد در این فوبیا از کار کردن و استخدام شدن هراس دارند. گاهی از قبل از رفتن به سرکار دچار هراس می شوند. این هراس ممکن است ترکیبی از هراس ها مانند ترس از شکست در انجام کارهای محول شده به آن ها، صحبت قبل از بقیه سر کار، معاشرت با همکاران و… باشد.
  • چائتوفوبیا یا ترس از مو: افراد مبتلا به این فوبیا با موی انسان یا حیوان احساس ترس می کنند ویا آزارشان می دهد. این افراد از انسان ها و یا حیوان هایی که موی زیادی دارند فراری هستند و می ترسند. این افراد حتی ممکن است از موی تن خود نیز بترسند.
  • سومنی فوبیا، هیپنوفوبیا یا ترس از خواب: در این اختلال فرد از خوابیدن هراس دارد، بعضی اوقات به دلیل اینکه می ترسند اگر خوابشان ببرد، شب دیگر نتوانند بخوابند. بعضی از آن ها می ترسند وقتی که خواب هستند بمیرند و… .

درمان گیاهی فوبیا

بسیاری از مردم دنبال درمان گیاهی برای این اختلال می باشند، شاید گیاهانی که خاصیت آرام بخشی دارند مقداری روی حملات اضطرابی تاثیر بگذارند ولی برای بررسی و درمان باید از متخصصین این امر کمک بگیرید.

آیا فوبیا درمان قطعی دارد؟

درمان این اختلال هم مانند دیگر اختلالات روان شناسی نیاز به زمان، حوصله و پیگیری دارد. یعنی علاوه بر انتخاب یک روانشناس و روان پزشک خوب برای خود، باید پیگیر درمان ها باشید.
در شرایط فعلی کرونا که باید از رفتن به مراکز درمانی پر خطر پرهیز کرد، برای کسب اطلاعات بیشتر شما می‌توانید در هر زمان از شبانه روز در هرکجای ایران که هستید با کارشناس روانشناسی و متخصص اختلالات اضطرابی تلفنی ومتنی صحبت کنید و از ایشان غیرحضوری مشاوره بگیرید.

مطلب مرتبط
استرس و اضطراب | علائم و راههای درمان آن

 

Advertisement

تیم تولید محتوای پزشکی و سلامتی پذیرش24

تیم تحریریه پذیرش24 متشکل از پزشکان متخصص و پرستاران دارای مجوز، مترجمان و نویسندگان با تجربه در حوزه تولید محتوای پزشکی و سلامتی تمام تلاش خود را در جهت اطلاع رسانی و آگاهی سازی کامل و جامع در خصوص داروها، بیماری‌ها و سایر اطلاعات سلامتی برای استفاده عمومی کاربران پذیرش24 از منابع معتبر علمی به کار می‌بندد.

نوشته های مشابه

guest
0 پرسش و پاسخ
Inline Feedbacks
نمایش همه نظرات
دکمه بازگشت به بالا